Author: ԲԱ ԻՄԱՑԱՐ

Իսկ ի՞նչ, եթե մարդկային ուղեղը մեծացել է ոչ թե այն պատճառով, որ էվոլյուցիան շարունակաբար ընտրում էր ամենախելացիներին։ Ի՞նչ, եթե մեր ուղեղը ընդամենը պատահականության արդյունք է։ Հենց այսպիսի անսպասելի եզրակացության են եկել նոր հետազոտության հեղինակները։ Նրանք վերլուծել են Homo ցեղի ներկայացուցիչների 87 հանածո գանգ և համեմատել էվոլյուցիայի մի քանի մաթեմատիկական մոդելներ։ Պարզվել է, որ իրական փոփոխություններն ավելի լավ բացատրվում են ոչ թե հօգուտ ավելի ու ավելի մեծ ուղեղի ընթացող անընդհատ բնական ընտրությամբ, այլ պատահական գենետիկական փոփոխությունների և այն երկարատև ժամանակահատվածների համադրությամբ, երբ մարդու կառուցվածքը գրեթե չէր փոխվում։ Սա չի նշանակում, թե բնական ընտրությունը ոչ մի դեր չի խաղացել, կամ որ մեծ…

Read More

Պատկերացրեք, որ մեզնից ընդամենը 25 լուսատարի հեռավորության վրա կարող է գոյություն ունենալ օվկիանոսներով ևս մեկ աշխարհ։ Հենց այդպիսի թեկնածու են վերջերս հայտնաբերել աստղագետները։ GJ 3378b մոլորակը պտտվում է փոքրիկ կարմիր աստղի շուրջը և ստանում է մոտավորապես այն էներգիայի 90%-ը, որը Երկիրն ստանում է Արեգակից։ Այսինքն՝ այն գտնվում է այսպես կոչված բնակելիության գոտում՝ այնտեղ, որտեղ մթնոլորտի առկայության դեպքում մակերևույթին կարող է գոյություն ունենալ հեղուկ ջուր։ Բայց կա մի խնդիր։ Կարմիր գաճաճները հաճախ արձակում են ճառագայթման հզոր հոսքեր, որոնք ընդունակ են բառացիորեն քշել-տանել մոլորակի մթնոլորտը։ Այդ պատճառով GJ 3378b-ն կարող է լինել ինչպես ծովերով ու ամպերով հարուստ աշխարհ, այնպես էլ անկենդան քարքարոտ…

Read More

Պատկերացրեք մի պայթյուն, որը մի քանի րոպեում արձակում է այնքան էներգիա, որքան մարդկությունը չի կարողանա արտադրել միլիոնավոր տարիների ընթացքում։ Հենց այսպիսի տեսք ունեն արեգակնային բռնկումները՝ ամենահզոր պայթյունները մեր Արեգակնային համակարգում։ Դրանք տեղի են ունենում, երբ Արեգակի մակերևույթի վրայի խճճված մագնիսական դաշտերը հանկարծակի վերակառուցվում են և արձակում հսկայական քանակությամբ էներգիա։ Դեպի տիեզերք՝ գրեթե լույսի արագությամբ, սլանում է հզոր ռենտգենյան և ուլտրամանուշակագույն ճառագայթում, իսկ ավելի ուշ՝ լիցքավորված մասնիկների հոսքեր։ Եթե բռնկումն ուղղված է դեպի Երկիր, արդեն 8 րոպե անց ճառագայթումը հասնում է մեզ, իսկ ավելի ուշ կարող են ժամանել նաև մասնիկների հոսքերը։ Դրանք ընդունակ են խաթարել արբանյակների, ռադիոկապի և նավիգացիոն համակարգերի աշխատանքը,…

Read More

Մեկ գիգաբայթ օպերատիվ հիշողություն՝ 411 միլիարդ դոլարով։ Ո՛չ, սա սխալ չէ և ոչ էլ ֆանտաստիկա. հենց այդքան արժեր այն 1957 թվականին։ Այն ժամանակ տվյալների պահպանումն այնքան թանկ էր, որ ժամանակակից համակարգիչների, սմարթֆոնների և առավել ևս արհեստական բանականության մասին ոչ ոք չէր կարող նույնիսկ երազել։ Սակայն հետո տեղի ունեցավ տեխնոլոգիաների պատմության մեջ գների ամենաանհավանական անկումներից մեկը։ Սկզբում հիշողության արժեքը նվազեց մինչև մի քանի միլիարդ դոլար, հետո՝ մինչև միլիոններ։ 1990-ականներին զանգվածային արտադրությունը և կիսահաղորդչային արդյունաբերության զարգացումն արագացրին այս գործընթացը, և գինը բառացիորեն փլուզվեց։ 2000-ականների սկզբին գիգաբայթն արժեր մոտ հազար դոլար, 2010 թվականին՝ մոտավորապես տասը, իսկ այսօր՝ ընդամենը մոտ չորսուկես դոլար։ Stanford Data…

Read More

Гигабайт оперативной памяти — за 411 миллиардов долларов. Нет, это не ошибка и не фантастика — именно столько он стоил в 1957 году. Тогда хранение данных было настолько дорогим, что о современных компьютерах, смартфонах и тем более искусственном интеллекте никто не мог даже мечтать. Но дальше произошло одно из самых невероятных падений цен в истории технологий. Сначала стоимость памяти уменьшилась до нескольких миллиардов долларов, потом — до миллионов. В 1990-х массовое производство и развитие полупроводниковой промышленности ускорили этот процесс, и цена буквально обрушилась. К началу 2000-х гигабайт стоил около тысячи долларов, к 2010 году — примерно десять, а сегодня —…

Read More

Սեփական գումարները պահպանելու և բազմապատկելու հարցն այսօր արդիական է ինչպես նրանց համար, ովքեր արդեն ունեն խնայողություններ, այնպես էլ նրանց համար, ովքեր նոր են մտածում ֆինանսական բարձիկ ձևավորելու մասին: Կապիտալի սեփականատերերի համար հատկապես կարևոր է ոչ թե պարզապես պահել միջոցները, այլ գրագետ կերպով կառավարել դրանք՝ ընտրելով այնպիսի գործիքներ, որոնք կարող են լրացուցիչ եկամուտ ապահովել և պաշտպանել խնայողություններն արժեզրկումից: Այդպիսի գործիքներից մեկը արժեթղթերի շուկան է: Այն ներդրումներ կատարելու հնարավորություններ է բացում, սակայն միևնույն ժամանակ կապված է որոշակի ռիսկերի հետ և պահանջում է դրա գործունեության սկզբունքների իմացություն: Հայաստանի արժեթղթերի շուկայի հնարավորությունների և ներդրումների առանձնահատկությունների մասին Economix հաղորդման եթերում պատմել է Freedom Broker Armenia…

Read More

Представьте, что всего в 25 световых годах от нас может существовать ещё один мир с океанами. Именно такой кандидат недавно обнаружили астрономы. Планета GJ 3378b вращается вокруг маленькой красной звезды и получает примерно 90% того количества энергии, которое Земля получает от Солнца. То есть она находится в так называемой зоне обитаемости — там, где при наличии атмосферы на поверхности может существовать жидкая вода. Но есть одна проблема. Красные карлики часто выбрасывают мощные потоки излучения, способные буквально сдуть атмосферу с планеты. Поэтому GJ 3378b может оказаться как миром с морями и облаками, так и безжизненной каменной пустыней. Проверить это пока невозможно:…

Read More

Представьте взрыв, который за несколько минут высвобождает столько энергии, сколько человечество не сможет произвести за миллионы лет. Именно так выглядят солнечные вспышки — самые мощные взрывы в нашей Солнечной системе. Они происходят, когда запутанные магнитные поля над поверхностью Солнца внезапно перестраиваются и высвобождают огромное количество энергии. В космос почти со скоростью света устремляется мощное рентгеновское и ультрафиолетовое излучение, а позже — потоки заряженных частиц. Если вспышка направлена в сторону Земли, уже через 8 минут до нас доходит излучение, а позже могут прибыть и потоки частиц. Они способны нарушать работу спутников, радиосвязи и систем навигации, а также вызывать яркие полярные сияния…

Read More

Представьте себе планету, почти целиком состоящую из алмазов. Речь о 55 Cancri e — супер-Земле, вращающейся вокруг звезды примерно в 40 световых годах от нас. Она примерно в два раза больше Земли и находится так близко к своей звезде, что год там длится всего около 18 часов. Температура на дневной стороне достигает примерно 2000 градусов, поэтому поверхность, скорее всего, представляет собой океан лавы. Раньше учёные предполагали, что из-за высокого содержания углерода внутри она может быть «алмазной планетой». Её даже считали самой дорогой планетой во Вселенной. Но более поздние модели и наблюдения это не подтвердили: вероятно, там меньше углерода и больше…

Read More

А что, если человеческий мозг вырос не потому, что эволюция постоянно отбирала самых умных? Что если наш мозг — результат случайности? Именно к такому неожиданному выводу пришли авторы нового исследования. Они проанализировали 87 ископаемых черепов представителей рода Homo и сравнили несколько математических моделей эволюции. Оказалось, что реальные изменения лучше объясняются не непрерывным естественным отбором в пользу всё большего мозга, а сочетанием случайных генетических изменений и долгих периодов, когда строение человека почти не менялось. Это не означает, что естественный отбор не играл никакой роли или что большой мозг не был преимуществом. Речь о другом: возможно, его рост происходил гораздо менее прямолинейно,…

Read More